Pembangunan pengkulturan rumpai laut dan implikasinya terhadap peserta sistem estet mini dan kluster di Semporna, Sabah - Mizpal Ali (2018)
Pengkulturan rumpai laut mula diperkenalkan di Semporna pada tahun 1978 oleh sebuah juru perunding dari Amerika Syarikat iaitu Aquatic Resources Limited dengan kerjasama Jabatan Perikanan dan Ko-Nelayan. Melihat potensi yang mampu diberikan oleh industri pengkulturan rumpai laut pada tahun 1980, pihak kerajaan mula memperkenalkan aktiviti pengkulturan sebagai salah satu projek pembasmian kemiskinan golongan nelayan di Sabah. Pengkulturan rumpai laut konvensional mula dikomersialkan untuk menjadi pendapatan alternatif kepada golongan nelayan di Semporna dengan projek permulaan diberikan kepada 50 orang nelayan tempatan di Pulau Salimbangun, Semporna. Selepas projek permulaan ini, pengkulturan rumpai laut mula menjadi projek tetap dan mendapat peruntukan dana setiap tahun daripada Jabatan Perikanan Malaysia. Manakala pada tahun 2011, melalui Program Tranformasi Ekonomi (ETP) aktiviti pengkulturan rumpai laut diangkat sebagai salah satu Bidang Keberhasilan Utama Ekonomi (NKEA) kerana potensi rumpai laut yang tinggi dalam peningkatan pendapatan komuniti nelayan. Sistem Estet Mini dan Kluster telah dijadikan sebagai salah satu daripada 16 Projek Permulaan (EPP) yang dikenali sebagai projek EPP3 iaitu pengkulturan rumpai laut dengan menggunakan Sistem Estet Mini Rumpai Laut (SEMRL). SEMRL merupakan tranformasi pengurusan pengkulturan rumpai laut secara menyeluruh yang berasaskan kepada sains dan teknologi dalam usaha meningkatkan pendapatan isi rumah komuniti nelayan miskin setempat. Terdapat dua projek yang menggunakan SEMRL iaitu Projek Estet Mini Rumpai Laut (PEMRL) seliaan Universiti Malaysia Sabah dan Projek Kluster Rumpai laut (PKRL) seliaan Jabatan Perikanan Sabah. Kajian ini dibuat untuk menilai perkembangan pembangunan pengkulturan rumpai laut sistem estet mini dan kluster serta implikasinya terhadap peserta di Semporna, Sabah. Kajian ini mengaplikasi pendekatan kualitatif berasaskan kajian kes di lapangan. Kajian ini menggunakan kaedah temubual dan pemerhatian turut serta. Survei dengan menggunakan borang soal selidik dan sumber data dokumen turut digunakan untuk mendapatkan data dalam kajian ini. Kajian ini telah memilih 198 orang untuk dijadikan responden kajian. Seramai 157 orang responden dipilih secara rawak mudah untuk mengisi borang soal selidik manakala selebihnya iaitu seramai 41 orang responden ditemubual secara mendalam. Selepas analisis dibuat dengan menggunakan Statistiscal Package For the Social Sciences (SPSS) dan Teknik Analisis Tema, didapati projek ini telah membawa implikasi positif terhadap aset sumber manusia, semulajadi, ekonomi, fizikal dan sosial terhadap komuniti nelayan miskin di Semporna, Sabah. Walau bagaimanapun, peningkatan ini hanya bersifat sementera terutamanya peningkatan sumber ekonomi. Hal ini berlaku kerana projek ini masih menghadapi cabaran utama seperti cabaran semulajadi, masalah kelulusan tanah yang belum selesai dan kewujudan konflik kepentingan antara jabatan.